3 tygodnie temu żona się wyprowadziła. Pod moją nieobecność. Złożyła też pozew o rozwód. Małżeństwem
3 tygodnie temu żona się wyprowadziła. Pod moją nieobecność. Złożyła też pozew o rozwód. Małżeństwem byliśmy prawie 3 lata. Była bliskość, dużo chemii i wiele pięknych chwil. Ale ja mam ADHD i lekowy styl przywiązania. I zamęczyłem tym moja zonę: moją szybkością, interpretacją, przerywaniem, wcześniej zazdrością. Ona niestety uciekała w milczenie. Im ja bardziej się frustrowałem, mówiłem więcej gorzkich słów, tym ona bardziej milczała. Aż padło z mojej strony, żeby sie zdecydowała, czy jest ze mną z wygody ( ja jestem zadaniowy, na każde zawołanie, mogła na mnie liczyć zawsze) czy chce odejść. Odeszła. Usłyszałem, że nie umiała udźwignąć a ja nie chciałem z tym nic robić. Przez 3 tygodnie mięliśmy nawet czasami ciepły kontakt. Pytała jak się czuję, po dłuższym milczeniu czy wszystko ok. Ale potem ( wiem to) była u swojej terapeutki. I kolejnego dnia odcięła się. Wygasiła wspólny biznes. Powiedziała, ze musze coś ze sobą zrobić, bo żadna kobieta nie będzie mnie chcieć ( mam 48lat, oka 40) To bardzo boli. Już wcześniej powziąłem decyzję o terapii, nauce samego siebie, ostawiłem alkohol, zmieniam nawyki. Lękowego stylu samemu chyba nie da się oduczyć. Dzisiaj napisała mi, na moje pytanie- że kiedyś mogę pojawić się w jej życiu, ale jako przyjaciel. To sporo, zważywszy, że od poznania do zamieszkania u nas minęło 5 dni, a do ślubu kolejne pół roku....Czy to z klinicznego punku widzenia ma jakieś szanse? Ona przeszła już swoją żałobę- bo trwała od dawna. Ja dopiero zaczynam ja odczuwać z pełną mocą. Kocham ją i chęć z nią być. Co robić?
9 odpowiedzi
Czasem odejście kogoś bliskiego pozwala nam lepiej przyjrzeć się trzymającym nas destruktywnym schematom i daje szansę na wzięcie odpowiedzialności za to, w jaki sposób chcemy funkcjonować w bliskich relacjach. Mam poczucie, że Pan zrobił już ten pierwszy krok - zaczął Pan obserwować swój styl funkcjonowania i konsekwencje emocjonalne, jakie oboje z żoną ponosiliście z żoną, kiedy działaliście na "autopilocie". Dobrze, że zaczął Pan pracę nad zmianą nawyków na takie, które Panu bardziej służą. W połączeniu ADHD i zaburzeń przywiązania, kluczowe jest zrozumienie, jak można regulować układ nerwowy, ale też ważne jest zobaczenie jak wczesne relacje wpłynęły na intensywność objawów i konsekwencje wtórne - osoby z ADHD często wykazują skłonność do zaniżonej samooceny, depresji, zaburzeń lękowych i uzależnień. Jeśli do tego obecne jest doświadczenie traumy rozwojowej czyli takiej która jest efektem nadużyć, zaniedbań, przemocy ze strony opiekunów, to podjęcie terapii jest bardzo ważnym krokiem do tego, żeby zmienić automatyczne i nieaktualne już wzorce radzenia sobie ze sobą i swoimi zranieniami na takie, które rzeczywiście będą wsparciem i pozwolą na tworzenie i utrzymywanie bliskich relacji w zgodzie z Pana wartościami. Bardzo możliwe, że kiedy oboje z żoną będziecie we własnych terapiach, łatwiej będzie z czasem zobaczyć realne możliwości dla waszej relacji. Życzę wszystkiego dobrego.
Dzień dobry Panu. Bez względu na to, czy zdoła Pan odbudować swój związek z żoną, warto popracować nad sobą. Można żyć z adhd i radzić sobie z nim na poziomie behawioralni-mentalnym. Służą do tego odpowiednie techniki, które ograniczają niepożądane zachowania. Tutaj warto by było udać się do psychologa i wraz z nim popracować nad tym. Jeśli objawy adhd są silne, można zastanowić się również nad farmakologią, jest ona obecnie bardzo skuteczna. Myślę również, że warto by się było przyjrzeć tym lękom bo i one nie pozostają bez wpływu na Pana relacje. Można sobie wyobrazić, że już samo adhd mogło być dla żony trudnym wyzwaniem, a lękowy styl przywiązania mógł być tym czego żona już nie udźwignęła. Jeśli myśli Pan o odzyskaniu żony, to zdecydowanie najrozsądniejszy pomysłem jest udanie się na terapię i praca nad soba. Być może, że żona również dostrzeże w tym szansę dla was, a zmiana Pańskiego zachowania będzie tego dowodem. Życzę powodzenia i proszę walczy zarówno o siebie jak i swoje małżeństwo.
Dzień dobry. Bardzo dziękuję, że tak szczerze opisał Pan swoją sytuację. To przez co Pan przechodzi, jest naprawdę bardzo trudne i emocjonalnie obciążające. Strata relacji, nawet jeśli rozstanie dojrzewało od dawna po stronie partnerki, dla Pana wydarzyła się nagle i z ogromnym ładunkiem bólu. To naturalne, że dopiero teraz w pełni „dochodzi” do Pana to, co się stało. Tak działa proces żałoby, każda ze stron przechodzi go w innym czasie i w innym tempie. Widać też, jak bardzo zależało Panu na tej relacji i jak wiele Pan w nią włożył. ADHD i lękowy styl przywiązania potrafią bardzo komplikować komunikację: intensywność emocji, impulsywność, szybkie tempo, trudności w regulacji, to nie są wady, tylko wzorce, które wymagają wsparcia i zrozumienia. A jednocześnie ona miała swój sposób radzenia sobie poprzez wycofywanie czy milczenie. Dwie osoby z różnymi strategiami obrony często nie potrafią spotkać się „pośrodku”, nawet jeśli mają dużo miłości. To nie czyjaś wina a bardziej mechanizm, który Was przerósł. To, że zaczął Pan terapię, wyciągnął wnioski, odstawił alkohol, pracuje nad nawykami jest bardzo dużym krokiem. I warto to robić przede wszystkim dla siebie, nie dla związku. Bo to są rzeczy, które budują Pana życie, niezależnie od tego, czy żona zechce do niego wrócić. W pytaniu „czy to jeszcze ma szanse?” słyszę ogrom tęsknoty i nadziei. Z klinicznego punktu widzenia nie da się dziś ocenić, jak potoczą się jej decyzje, zwłaszcza że ona wydaje się już po swojej części żałoby, a Pan dopiero na jej początku. Natomiast to, na co na pewno ma Pan realny wpływ, to: odbudowywanie poczucia bezpieczeństwa w sobie, uczenie się regulacji emocji, praca nad stylem przywiązania, zrozumienie swoich impulsów i reakcji, lepsza komunikacja. I to właśnie może sprawić, że jeśli kiedykolwiek pojawi się szansa na rozmowę czy budowanie jakiejkolwiek relacji to będzie Pan w niej spokojniejszy, bezpieczniejszy i bardziej świadomy. Warto pamiętać też, że czasami największym paradoksem jest to, że kiedy zaczynamy pracować nad sobą nie po to, by coś odzyskać, ale by siebie odbudować, to dopiero wtedy drugi człowiek może nas zobaczyć inaczej. A jeśli nie to Pan i tak będzie silniejszy. To, co Pan przeżywa, jest bardzo bolesne, ale też bardzo ludzkie. Ma Pan pełne prawo do żalu, tęsknoty, nadziei i zagubienia. Jednocześnie absolutnie zasługuje Pan na wsparcie i dobre, bezpieczne życie, niezależnie od tego, jak potoczy się relacja z żoną. Życzę powodzenia, pozdrawiam serdecznie.
Z tego co Pan napisał to sytuacja jest dosyć skomplikowana i ma wymiar wielowątkowy, tak często wygląda nasze życie. Nie ma jasnej odpowiedzi na Pana pytanie i to czy ta relacja ma jeszcze szanse zależy od tego czy Pana żona chce dać Panu szanse i jakie ma oczekiwania oraz to, czy Pan jest w stanie powalczyć o ten związek. Pana trudności wynikające z ADHD też na pewno nie pomagają w codziennym funkcjonowaniu i mają duży wpływ na to, jak Pan się zachowuje. Na pewno w takiej sytuacji warto jest jednak zgłosić się do osoby, która da Panu wsparcie, może być to bliski przyjaciel, ktoś z rodziny lub zajęcia terapeutyczne u specjalisty. Kontakt z drugim człowiekiem jest bardzo ważny, zwłaszcza w sytuacjach kryzysowych, które pojawiają się w życiu każdego człowieka. Mam nadzieję, że choć trochę pomogłam i życzę powodzenia.
Dzień dobry, To, przez co Pan teraz przechodzi, jest bardzo trudne i naturalne, że odczuwa Pan żal, zagubienie i tęsknotę. To, że ADHD i lękowy styl przywiązania wpływały na Pana relację, nie jest Pana winą są to wzorce, które wymagają wsparcia i zrozumienia. Ważne teraz, by skupić się przede wszystkim na sobie, swojej regulacji emocji i budowaniu poczucia bezpieczeństwa w sobie, niezależnie od tego, czy relacja z żoną zostanie odbudowana. To krok, który da Panu realny wpływ na życie i przyszłe relacje, a jednocześnie pozwala Panu odzyskać spokój i siłę. Pozdrawiam ciepło, Natalia Piznal-Sołtan
Szanowny Panie, pisze Pan z miejsca bardzo świeżej straty i to widać w każdym zdaniu — trzy tygodnie to naprawdę początek, zwłaszcza gdy druga strona przeżywała rozstanie dużo wcześniej i wchodzi w nie już po swojej żałobie. Ta asymetria jest jednym z najtrudniejszych elementów rozstań: dla jednej osoby to zamknięcie, dla drugiej dopiero otwarcie. Odpowiem najpierw na Pana pytanie wprost, bo zasługuje Pan na uczciwość. Z klinicznego punktu widzenia nie da się orzec „szans" — nikt rzetelny tego nie zrobi, nie znając drugiej strony. Mogę natomiast powiedzieć, co zwykle mówią fakty, a nie słowa: złożony pozew, wygaszony wspólny biznes i wyprowadzka to działania, nie wahania. Propozycja przyjaźni „kiedyś" bywa u osób rozstających się formą łagodzenia ciosu, a nie zapowiedzią powrotu. Dla osoby z lękowym stylem przywiązania takie zdanie jest szczególnie ryzykowne — bo daje dokładnie tyle nadziei, żeby nie móc zacząć żałoby, a za mało, żeby cokolwiek zbudować. Utrzymywanie kontaktu w nadziei na powrót najczęściej przedłuża cierpienie obu stron. Dlatego chciałabym Panu zaproponować przesunięcie pytania. Wszystko, co Pan wymienia — terapia, odstawienie alkoholu, zmiana nawyków, praca nad sobą — jest wartościowe i świadczy o dużej odwadze. Ale jeśli te zmiany mają być narzędziem odzyskania żony, to najprawdopodobniej się nie utrzymają, a jeśli jednak przyniosą skutek — powstanie relacja, w której musi Pan pozostawać „naprawiony", żeby zasłużyć na bliskość. To dokładnie ten sam mechanizm, który Pan opisuje w swoim stylu przywiązania. Praca nad sobą działa wtedy, gdy jej odbiorcą jest Pan sam. Chcę też sprostować dwie rzeczy, które Pan napisał. Po pierwsze — stylu lękowego jak najbardziej da się „oduczyć". W literaturze mówi się o bezpieczeństwie nabytym: styl przywiązania nie jest cechą stałą, zmienia się w wyniku terapii i w wyniku doświadczeń korekcyjnych w relacjach. To praca na miesiące i lata, nie tygodnie, ale to nie jest wyrok. Skuteczne bywają tu terapie skoncentrowane na przywiązaniu i emocjach, a przy współwystępującym ADHD warto, by terapeuta miał doświadczenie z tą specyfiką — impulsywność, zalewanie słowem, przerywanie i trudność z tolerowaniem ciszy mają często podłoże neurorozwojowe, a nie charakterologiczne, i wymagają nieco innej pracy. Po drugie — zdanie, że żadna kobieta nie będzie Pana chciała, nie jest oceną kliniczną. To zdanie wypowiedziane w gniewie i wyczerpaniu, na koniec związku. Nie należy go traktować jako prognozy. I rzecz, o którą chciałabym poprosić: proszę zadbać teraz o siebie w sposób bardzo konkretny — regularna terapia indywidualna, ludzie wokół, sen, ruch, dalsza abstynencja. Trzy tygodnie po rozstaniu to okres, w którym cierpienie bywa bardzo intensywne. Jeśli w którymś momencie poczuje Pan, że przestaje sobie radzić, proszę nie czekać i zgłosić się po pomoc od razu — do swojego terapeuty, lekarza lub na ostry dyżur psychiatryczny. To, że Pan ją kocha i chce być z nią, jest prawdziwe i nie musi Pan tego z siebie usuwać. Ale na tym etapie zadaniem nie jest odzyskanie żony — tylko przeżycie tej straty i zbudowanie siebie tak, żeby następna bliskość, jakakolwiek by nie była, nie musiała być ratunkiem. Życzę Panu wytrwałości. Zachęcam do stałej pracy terapeutycznej — to nie jest sytuacja do przechodzenia w pojedynkę.
Najlepszą droga jest praca nad sobą. Proszę mieć do siebie cierpliwość i wyrozumiałość. Nie zmieni Pan niczego na siłe a też nie wiadomo jaki bedzie wynik terapii?
To, czego Pan doświadcza, jest bardzo bolesne i przypomina nagłe zderzenie z pełną skalą straty. To naturalne, że żona mogła przeżywać żałobę jeszcze w trakcie związku, a Pan odczuwa ją teraz szczególnie silnie. Jej wcześniejsza czułość w kontakcie nie musi oznaczać gotowości do powrotu. Często oznacza troskę o drugiego człowieka przy jednoczesnej decyzji o odejściu. Z klinicznego punktu widzenia nie da się uczciwie przewidzieć, czy związek zostanie odbudowany. Szansa nie zależy przede wszystkim od przekonywania jej, obietnic ani intensywności uczuć, lecz od tego, czy oboje kiedyś będą chcieli i mogli stworzyć inną, bezpieczniejszą relację. Dzisiaj jej komunikat wygląda raczej na potrzebę dystansu oraz postawienie granicy. Warto ją uszanować, nawet jeśli jest to bardzo trudne. ADHD i lękowy styl przywiązania nie czynią Pana złym partnerem ani nie przekreślają przyszłych relacji. Mogą jednak nasilać impulsywność, trudność w zatrzymaniu się podczas konfliktu, potrzebę szybkiego wyjaśnienia sytuacji i lęk przed odrzuceniem. To są obszary, nad którymi można realnie pracować. Psychoterapia, konsultacja psychiatryczna dotycząca ADHD, ograniczenie alkoholu oraz uczenie się regulowania emocji to konkretne, sensowne kroki. Nie po to, by odzyskać żonę, lecz by odzyskać wpływ na własne życie. Najbezpieczniejsze na teraz jest ograniczenie kontaktu do spraw koniecznych, bez naciskania na rozmowy o powrocie, przyjaźni czy uczuciach. Przyjaźń po świeżym rozstaniu zwykle nie jest możliwa, gdy jedna osoba nadal kocha i liczy na odbudowę związku. Można spokojnie powiedzieć, że szanuje Pan jej decyzję, ale obecnie potrzebuje Pan dystansu, aby poradzić sobie z emocjami. Proszę nie traktować jej zdania, że żadna kobieta Pana nie zechce, jako prawdy o Panu. To bardzo raniący komunikat, być może wypowiedziany z jej własnego zmęczenia i bólu. Ma Pan możliwość zmiany, a już podjął Pan ważne działania. Teraz warto nie przyspieszać żałoby ani nie walczyć z nią w samotności. Jeśli pojawią się myśli, że nie chce Pan żyć lub że nie da Pan rady przetrwać tego czasu, należy pilnie skontaktować się z pomocą kryzysową, lekarzem lub najbliższą osobą.
Dzień dobry. Z klinicznego punktu widzenia nie da się uczciwie odpowiedzieć: „tak, macie X% szans na powrót”. Z Pana opisu widać natomiast coś bardzo istotnego: Pan dopiero wszedł w fazę pełnej straty, podczas gdy żona prawdopodobnie emocjonalnie odchodziła z tej relacji już wcześniej. To sprawia, że jesteście teraz w zupełnie innych miejscach. Pan myśli: „teraz rozumiem, chcę się zmienić, chcę to naprawić”. Ona może być już na etapie: „za długo próbowałam wytrzymać, teraz muszę się odsunąć”. Te dwa stany mogą istnieć jednocześnie. Najważniejsze jest więc nie pytanie „jak ją odzyskać?”, tylko: co zrobić, żeby nie powtórzyć dokładnie tego mechanizmu, który ją oddalał? Bo paradoksalnie największym zagrożeniem dla jakiejkolwiek przyszłej szansy byłoby teraz intensywne przekonywanie jej, analizowanie każdego ciepłego komunikatu, pytanie „czy jeszcze coś czujesz?”, wysyłanie długich wiadomości, tłumaczenie, że terapia wszystko zmieni albo traktowanie jej słów „możesz kiedyś być w moim życiu jako przyjaciel” jako ukrytej zapowiedzi powrotu. To, co opisuje Pan w małżeństwie, przypomina klasyczny układ „ścigający–wycofujący się” Pan przy napięciu potrzebował coraz więcej rozmowy, odpowiedzi, wyjaśnień i szybkiego rozwiązania. Żona przy napięciu wycofywała się i milczała. Jej milczenie uruchamiało w Panu jeszcze większy lęk: „co się dzieje?” „czy mnie jeszcze kocha?” „dlaczego nie odpowiada?” „musimy to teraz wyjaśnić”. Więc mówił Pan więcej, szybciej, bardziej emocjonalnie, czasem gorzko. Ona doświadczała tego prawdopodobnie jako jeszcze większej presji i wycofywała się mocniej. Pan odbierał jej wycofanie jako odrzucenie i naciskał jeszcze bardziej. W pewnym momencie taki układ może być wyczerpujący dla obojga. ADHD może rzeczywiście dokładać do tego impulsywność, szybkość reakcji, przerywanie, trudność zatrzymania się w pobudzeniu. Lękowy wzorzec przywiązania może dokładać katastroficzne interpretacje i ogromną potrzebę natychmiastowego uzyskania pewności. Ale bardzo ważne: ADHD i styl przywiązania mogą wyjaśniać mechanizm, ale nie zdejmują odpowiedzialności za raniące słowa czy presję. I właśnie to może być bardzo ważnym obszarem Pana pracy. Czy można zmienić lękowy styl przywiązania? Tak. Nie powiedziałabym jednak, że trzeba go „oduczyć”. Styl przywiązania nie jest wyrokiem ani niezmienną cechą osobowości. W terapii można nauczyć się inaczej reagować na brak odpowiedzi, dystans, konflikt i niepewność. Celem nie jest stanie się człowiekiem, któremu na nikim nie zależy. Celem jest dojście do stanu: „Boję się, ale nie muszę natychmiast działać pod wpływem tego lęku.” Czyli żona milczy, a Pan nie wysyła dziesięciu kolejnych argumentów. Ktoś potrzebuje przestrzeni, a Pan nie interpretuje automatycznie: „zaraz mnie zostawi”. Pojawia się konflikt, a Pan jest w stanie powiedzieć: „Jestem teraz bardzo pobudzony. Wrócę do rozmowy później.” To są umiejętności możliwe do wypracowania. Bardzo ważne jest też tempo początku Waszej relacji Pisze Pan, że od poznania do wspólnego zamieszkania minęło pięć dni, a pół roku później był ślub. To świadczy o ogromnej intensywności początku. Nie oznacza to, że relacja była „fałszywa”. Chemia, bliskość i piękne chwile mogły być absolutnie prawdziwe. Ale intensywność nie jest tym samym co stabilność. Przy tak szybkim początku część zwykłego procesu poznawania siebie mogła wydarzyć się dopiero już we wspólnym życiu i małżeństwie. Dopiero później pojawiły się różnice w sposobie przeżywania konfliktów, potrzebie przestrzeni, komunikacji czy regulacji emocji. To również warto zrozumieć przed jakąkolwiek przyszłą relacją. A co oznacza jej obecne zachowanie? Trzy rzeczy nie muszą być ze sobą sprzeczne. Może nadal Pana lubić. Może się o Pana martwić. Może mieć do Pana dużo ciepłych uczuć. I jednocześnie może nie chcieć już być Pana żoną. To często jest najtrudniejsze do przyjęcia po rozstaniu. Ciepła wiadomość nie musi oznaczać: „chcę wrócić”. Pytanie „czy wszystko w porządku?” może oznaczać zwykłą troskę. A zdanie: „kiedyś możesz pojawić się w moim życiu, ale jako przyjaciel” na dzisiaj traktowałabym dokładnie tak, jak zostało wypowiedziane — jako granicę, nie jako zakodowaną obietnicę powrotu. Nie próbowałabym jej teraz reinterpretować. Nie wiązałabym również jej odcięcia z wizytą u terapeutki Możliwe, że rozmowa terapeutyczna pomogła jej uporządkować własną decyzję. Możliwe również, że to przypadkowa zbieżność czasowa. Nie wiemy. Ważne jest, żeby nie wejść w myślenie: „terapeutka ją przeciwko mnie nastawiła”. To odbiera żonie sprawczość i może utrudnić Panu zaakceptowanie faktu, że ona podejmuje własne decyzje. Co teraz robić? Najbardziej dojrzałym działaniem byłoby potraktowanie jej decyzji poważnie. Nie oznacza to, że musi Pan przestać ją kochać. Oznacza: „Nie zgadzam się emocjonalnie z tym, że to się kończy, ale uznaję Twoje prawo do tej decyzji.” To ogromna różnica. Jeżeli teraz będzie Pan próbował „walczyć o nią” poprzez intensywny kontakt, to może Pan — mimo dobrych intencji — powtórzyć dokładnie to, przed czym ona się wycofywała: presję, szybkość, potrzebę natychmiastowej odpowiedzi i trudność w zaakceptowaniu jej granicy. Dlatego przez najbliższy czas proponowałabym Panu kilka zasad - Kontaktować się przede wszystkim w sprawach rzeczywiście potrzebnych, szczególnie jeśli macie kwestie biznesowe, finansowe czy formalne. - Nie pytać regularnie, czy zmieniła zdanie. - Nie przesyłać jej raportów z terapii: „byłem dziś u terapeuty, robię postępy, zobacz, zmieniam się”. - Nie wykorzystywać wspólnych wspomnień jako argumentu: „przecież było nam tak dobrze”. - Nie testować jej uczuć. - Nie śledzić obsesyjnie jej aktywności. - Nie traktować każdej cieplejszej wiadomości jako sygnału nadziei. - Jeżeli pisze, odpowiadać spokojnie i adekwatnie, bez natychmiastowego eskalowania kontaktu. Najbardziej przekonującym dowodem zmiany nie jest deklaracja: „zmieniłem się”. Jest nim kilka miesięcy stabilnego zachowania. Terapia powinna teraz służyć Panu, a nie małżeństwu To bardzo istotne. Jeżeli pójdzie Pan na terapię z celem: „mam się naprawić, żeby żona wróciła”, każdy jej chłodny komunikat będzie oznaczał porażkę. Lepiej: „Chcę zrozumieć, dlaczego w bliskości tak łatwo tracę regulację i zaczynam ranić osobę, której najbardziej boję się stracić.” To jest głęboki i sensowny cel terapeutyczny. Pracowałabym nad: regulacją emocji, impulsywnością, tolerowaniem niepewności, zazdrością, lękiem przed odrzuceniem, komunikacją bez przerywania, rozpoznawaniem pobudzenia zanim dojdzie do eskalacji, poczuciem własnej wartości poza związkiem, a także samym ADHD, jeśli diagnoza jest prawidłowa. Odstawienie alkoholu również może być bardzo dobrą decyzją, jeżeli alkohol wcześniej nasilał impulsywność lub konflikty. Tylko również tutaj — nie jako dowód dla żony, lecz dla siebie. Czy terapia par jeszcze ma sens? Tylko wtedy, kiedy ona również będzie tego chciała. Nie proponowałabym teraz wielokrotnie terapii par, jeżeli złożyła pozew, wyprowadziła się i mówi o ewentualnej przyszłej przyjaźni. Można raz powiedzieć: „Jeżeli kiedyś uznasz, że chciałabyś ze mną porozmawiać przy udziale terapeuty — nawet tylko po to, żeby spokojnie zamknąć pewne rzeczy — jestem na to otwarty. Nie będę Cię do tego namawiał.” A następnie pozostawić decyzję jej. Czy jest jeszcze jakakolwiek szansa na powrót? Nie da się tego wykluczyć, bo ludzie czasem wracają do siebie po separacji i rozwodzie, a czasem nie. Natomiast klinicznie dużo zdrowsze byłoby teraz przyjęcie: „Na dziś moje małżeństwo się kończy.” Nie: „na pewno już nigdy nie będziemy razem”. Ale również nie: „muszę znaleźć sposób, żeby odzyskać ją przed rozwodem”. Bo jeśli będzie Pan żył przez następne miesiące wyłącznie nadzieją, każdy kontakt z nią stanie się źródłem ogromnych amplitud emocjonalnych. Ona napisze ciepło — euforia. Nie odpisze — rozpacz. Powiedziała „przyjaciel” — analiza, czy to może oznaczać coś więcej. To jest dokładnie mechanizm lękowego przywiązania, nad którym chce Pan pracować. Jest jeszcze kwestia żałoby po związku Pan prawdopodobnie rzeczywiście dopiero teraz ją zaczyna. Może być: niedowierzanie, panika, targowanie się, ogromna potrzeba działania, idealizowanie wspólnych chwil, poczucie winy, złość, nadzieja, rozpacz. To wszystko może zmieniać się nawet kilka razy jednego dnia. Nie próbowałabym teraz podejmować wielkich życiowych decyzji pod wpływem każdej takiej fali. Jeżeli pojawia się impuls: „muszę jej coś teraz napisać”, niech Pan napisze wiadomość w notatkach i wróci do niej następnego dnia. Bardzo często po 12 godzinach człowiek już jej nie wysyła. Jedna rzecz z jej wypowiedzi wymaga korekty Powiedziała Panu podobno: „musisz coś ze sobą zrobić, bo żadna kobieta nie będzie Cię chciała”. Rozumiem, że to bardzo boli. Może mieć rację w pierwszej części — jeżeli Pana sposób reagowania ranił relację, warto go zmieniać. Ale druga część nie jest klinicznym faktem. To, że jedna relacja się rozpadła i ma Pan określone trudności, nie oznacza, że „żadna kobieta Pana nie zechce”. Ma Pan 48 lat. Może Pan jeszcze stworzyć bliski związek — z żoną, jeśli kiedyś oboje świadomie tego zechcecie, albo kiedyś z kimś innym. Najważniejsze, żeby kolejnej relacji nie budować z pozycji: „muszę zatrzymać tę osobę, bo inaczej zostanę sam”. W GRUPIE EMITBERG potraktowałybyśmy tę sytuację na dwóch poziomach Pierwszy to interwencja w ostrym kryzysie po rozstaniu — żeby mógł Pan przejść przez pierwsze tygodnie bez działania pod wpływem paniki, obsesyjnego analizowania zachowania żony czy prób natychmiastowego „naprawienia” małżeństwa. Drugi to dłuższa praca nad ADHD, regulacją emocji, lękowym stylem przywiązania, zazdrością i wzorcem komunikacji w bliskości. Dopiero gdy obie osoby chciałyby rozważyć powrót, można byłoby przejść do pracy pary. Na dziś powiedziałabym Panu coś, co może być trudne: jeżeli naprawdę kocha Pan żonę, pierwszą zmianą powinno być uszanowanie jej obecnego „nie”. Nie dlatego, że ma Pan przestać mieć nadzieję. Dlatego, że właśnie tolerowanie frustracji, niepewności i granic drugiej osoby jest tym, czego — jak sam Pan opisuje — wcześniej w Państwa relacji najbardziej brakowało. I niezależnie od tego, czy kiedyś do siebie wrócicie, czy nie, może to być początek bardzo ważnej zmiany w Pana życiu.
Wszystkie treści, w szczególności pytania i odpowiedzi, dotyczące tematyki medycznej mają charakter informacyjny i w żadnym wypadku nie mogą zastąpić diagnozy medycznej.



