Dzień dobry. Dziecko 5 lat wstrzymuje kupę,nie chce robić jej do wc.Mówi, że boli go tyłek.Ciągle b

Dzień dobry,
zrozumienie tego typu trudności u dziecka może być wyzwaniem, zwłaszcza gdy chodzi o kwestie związane z emocjami i doświadczeniami, które mogą być trudne do uchwycenia, szczególnie u tak małego dziecka. Z perspektywy terapii psychodynamicznej, warto zastanowić się, jakie mogą być ukryte, emocjonalne przyczyny takich problemów, oprócz fizycznych aspektów, jak zaparcia.

Opóźnione lub trudności w wypróżnianiu się, takie jak wstrzymywanie kupy, mogą mieć głębsze źródło w doświadczeniach emocjonalnych dziecka. W takim wieku dzieci często przeżywają silne emocje, ale nie zawsze potrafią je wyrażać słowami. Zatrzymywanie kupy może być manifestacją nieświadomego lęku, oporu lub potrzeby kontroli, a także może być wynikiem stresu lub niepewności w otoczeniu (np. w rodzinie, w szkole, w wyniku jakiejś zmiany w życiu dziecka).

Ważne jest, aby w takim przypadku stworzyć dziecku atmosferę bezpieczeństwa i akceptacji, aby mogło otwarcie komunikować swoje potrzeby. Zwróć uwagę na to, czy dziecko nie przeżywa jakiegoś stresu, niepokojów lub zmian w jego życiu, które mogłyby wpływać na jego zachowanie. Może to być na przykład nowa sytuacja w rodzinie, zmiany w rytuale dnia, jak również wszelkie wydarzenia, które mogą być trudne do zrozumienia przez dziecko (np. konflikty rodzinne, niepokój związany z różnymi sytuacjami społecznymi).

Praca nad tym problemem powinna obejmować także budowanie zaufania i otwartości w komunikacji z dzieckiem. Warto porozmawiać z dzieckiem w sposób spokojny, bez presji, wyjaśniając, że robienie kupy jest naturalnym procesem i nic w tym złego. Można także używać prostych, dziecko-przyjaznych słów i zapewniać, że nie ma się czego wstydzić. Wspólne ustalenie, że dziecko będzie mówić, kiedy czuje potrzebę, a nie wstrzymywać ją, może pomóc mu poczuć się bardziej kontrolująco w tej sytuacji.

Jeśli trudność w wypróżnianiu się utrzymuje się i jest silnie związana z lękami, może być pomocne rozważenie terapii psychologicznej, która pomoże dziecku w bezpieczny sposób zrozumieć swoje emocje i nauczyć się radzić sobie z lękami i stresem. Terapia może być pomocna w pracy z dziećmi, ponieważ pozwala na głębsze zrozumienie, jak nieświadome lęki czy traumy mogą manifestować się w zachowaniach fizycznych, takich jak wstrzymywanie kupy.

Najważniejsze to nie karać dziecka, ale stworzyć przestrzeń do wyrażania emocji, zrozumienia, dlaczego tak się dzieje, i stopniowego odbudowywania zaufania do siebie i swojego ciała.

Z wyrazami szacunku
Weronika Berdel (Pracownia Psychoterapii Wolne Myśli)

Widać, że jesteś bardzo uważnym i troskliwym rodzicem. Taka sytuacja, jaką opisujesz, może być ogromnie frustrująca i budząca niepokój. To ważne, że szukasz wsparcia — i bardzo dobrze, że już działacie w kierunku rozwiązania.

Pozwól, że odpowiem jako psycholog i terapeuta skoncentrowany na rozwiązaniach, z doświadczeniem we wspieraniu dzieci i rodziców w trudnych, często zawstydzających tematach — jak właśnie problem wypróżniania.

Co się może dziać?
Wstrzymywanie stolca u dzieci w wieku przedszkolnym jest dość częstym zjawiskiem i zazwyczaj ma wieloczynnikowe podłoże:

Zaparcia i ból — jeśli dziecko choć raz poczuło ból przy wypróżnieniu, może kojarzyć robienie kupy z cierpieniem. Wtedy naturalnie zaczyna ją wstrzymywać, a to tylko pogarsza problem, bo stolec twardnieje, a wypróżnianie boli jeszcze bardziej.

Lęk przed toaletą — niektóre dzieci odczuwają dyskomfort związany z samą toaletą: hałas, zapachy, zbyt wysoka muszla, brak poczucia bezpieczeństwa (zwłaszcza poza domem).

Kwestie emocjonalne i kontrola — u dzieci w tym wieku rozwija się potrzeba samodzielności i kontroli. Zatrzymując kupę, mogą nieświadomie „zarządzać” tym, co się dzieje z ich ciałem, szczególnie jeśli czują się zestresowane lub coś w ich życiu uległo zmianie (np. przedszkole, narodziny rodzeństwa, konflikty w domu).

Co można zrobić — praktyczne kroki:
1. Skonsultujcie się z pediatrą lub gastrologiem dziecięcym
Dobrze, że stosujecie Xennę — to sygnał, że nie lekceważycie zaparć. Ale warto sprawdzić, czy nie doszło do zalegania stolca, które może powodować popuszczanie i wypróżnianie przez sen.
Być może lekarz zaleci inny preparat lub lewatywę, by dokładnie oczyścić jelita.

2. Zadbajcie o rutynę i warunki do wypróżniania
Zapewnijcie stałą porę „toaletową”, najlepiej po posiłku (np. po śniadaniu).
Można ustawić stołeczek pod nogi, by dziecko mogło swobodnie siedzieć na sedesie z kolanami wyżej niż biodra — to bardzo pomaga w naturalnym parciu.
Upewnijcie się, że łazienka to bezpieczne, spokojne miejsce, bez presji i pośpiechu.

3. Unikajcie nacisku i zawstydzania
Choć to trudne, nie karzcie i nie zawstydzajcie dziecka za brudną bieliznę. To nie „złośliwość”, ale objaw problemu, z którym dziecko nie umie sobie poradzić.
Można spokojnie powiedzieć: „Widzę, że brzuszek znowu miał problem. Spokojnie, poradzimy sobie z tym razem. Chcesz, żebym Ci pomogła się przebrać?”

4. Wspierajcie pozytywne doświadczenia z ciałem
Mówcie dziecku, że każdy człowiek robi kupę i to coś zupełnie normalnego.
Chwalcie każdy krok: to, że usiadło na sedesie, że spróbowało, że opowiedziało, jak się czuje.
Można też prowadzić „dzienniczek kupy” z naklejkami, bez oceniania – to forma zabawy, a nie kontroli.

5. Wzmacniajcie komunikację potrzeb
Zamiast pytać: „Czy musisz iść do toalety?” — spróbuj mówić: „Chcesz usiąść sobie na nocniku i odpocząć chwilę?” – to mniej presji.
Budujcie język emocji wokół ciała: „Twój brzuszek chyba chce coś powiedzieć. Ciekawe, czy to kupa, czy może coś innego?”

Jeśli problem utrzymuje się długo mimo wsparcia, towarzyszą mu silne emocje (lęk, wstyd, złość), albo pojawiają się inne trudności (np. regres w innych obszarach, napady złości, wycofanie), warto rozważyć konsultację z psychologiem dziecięcym.

Terapia skoncentrowana na rozwiązaniach z dzieckiem i rodzicem może pomóc znaleźć sposób na odzyskanie przez dziecko poczucia bezpieczeństwa i wpływu na swoje ciało.

Dzień dobry.

Proszę w pierwszej kolejności udać się do lekarza pierwszego kontaktu. Jeśli lekarz wykluczy przyczyny somatyczne, wtedy dopiero można udać się do psychologa. Jeśli problem ma naturę psycho-somatyczną, niezbędną będzie praca dziecka z psychologiem.
Pozdrawiam.

To bardzo częsty problem u dzieci w wieku 4–6 lat — nazywa się zaparcie nawykowe lub lęk przed wypróżnieniem. Zwykle zaczyna się po jednym bolesnym wypróżnieniu – dziecko zaczyna wstrzymywać kupę ze strachu przed bólem, a to prowadzi do zalegania stolca i brudzenia bielizny (tzw. enkoprezy czynnościowej).
Co można zrobić:
• Utrzymać miękki stolec
• Kontynuować leczenie przeczyszczające (np. Xenna Junior, czasem lekarz zaleca też makrogole – np. Forlax Junior).
• Dużo picia wody, warzywa, owoce, unikanie kakao, bananów, ryżu.
• Bez kar i nacisku
• Nie zawstydzać i nie karać za brudzenie bielizny – dziecko tego nie kontroluje.
• Spokojnie pomagać się przebrać, by nie tworzyć napięcia.
• Pomóc przełamać lęk
• Zachęcać do siadania na nocniku lub toalecie po posiłkach (efekt gastro-koloniczny).
• Można dać książkę, zabawkę – by kojarzyło się to z czymś spokojnym, a nie stresującym.
• Chwalić nawet za próbę, nie tylko za efekt.
• Skontrolować u lekarza
• Jeśli ból się utrzymuje, warto, by pediatra lub gastroenterolog ocenił, czy nie ma szczeliny odbytu (może powodować ból i lęk przed kupą).
Z czasem, gdy stolec będzie miękki i bez bólu, dziecko odzyska poczucie bezpieczeństwa i zacznie znowu sygnalizować potrzebę.
Pozdrawiam