Dzień dobry, mam skłonność do zasłabnięć w trakcie wizyt u lekarza. Nie jest to częste, albo nie był

Dziękuję za podzielenie się swoim doświadczeniem. To, co Pan opisuje, bardzo przypomina omdlenia wazowagalne – czyli reakcję organizmu na stres, lęk, ból czy samą sytuację medyczną. Objawy takie jak mrowienie, uczucie ciężkości, przyspieszone tętno czy utrata przytomności w trakcie kontaktu z medycyną są dość typowe dla tego rodzaju reakcji. Odpowiadając na Pana pytania: 1. Do kogo się z tym zwrócić? • W pierwszej kolejności warto skonsultować się z lekarzem rodzinnym lub internistą, żeby wykluczyć przyczyny somatyczne (np. kardiologiczne, neurologiczne). • Jeśli wyniki badań wyjdą prawidłowe, duże znaczenie ma tu aspekt psychofizjologiczny, czyli to, jak ciało reaguje na lęk i napięcie. Wtedy pomocna może być psychoterapia (np. poznawczo-behawioralna), która uczy, jak radzić sobie z reakcjami lękowymi w sytuacjach medycznych. 2. Czy to się da leczyć? Tak – i to na kilka sposobów. Najczęściej stosuje się: • Techniki napięcia mięśniowego (ang. applied tension), które pomagają podnieść ciśnienie krwi i zapobiec omdleniu. • Stopniowe oswajanie się z bodźcami wywołującymi lęk (np. wizyty lekarskie, procedury medyczne) w bezpiecznych warunkach. • Pracę nad lękiem i wyobrażeniami, które nasilają reakcję ciała. Warto też pamiętać o podstawach – nie przychodzić na czczo na badania, pić wodę, a jeśli pojawiają się pierwsze objawy zasłabnięcia, od razu usiąść lub położyć się. To trudne doświadczenie, ale nie jest Pan z tym sam. Wiele osób zmaga się z podobnymi reakcjami i przy odpowiednim wsparciu udaje się znacząco zmniejszyć częstotliwość omdleń. Wszystkiego dobrego :)

Dzień dobry, opisuje Pan sytuacje, które mogą mieć związek zarówno z reakcją fizjologiczną organizmu, jak i z czynnikami emocjonalnymi. Zdarza się, że takie objawy mają charakter tzw. reakcji omdleniowych, które mogą nasilać się w sytuacjach stresu, lęku czy silnych emocji. Najlepszym rozwiązaniem będzie najpierw skonsultowanie tego z lekarzem pierwszego kontaktu, który w razie potrzeby skieruje na dodatkowe badania, aby wykluczyć przyczyny somatyczne. Jeśli okaże się, że tło medyczne jest wykluczone, warto rozważyć wsparcie psychologa. Specjalista pracujący z emocjami i lękiem może pomóc w zrozumieniu mechanizmów stojących za tymi reakcjami oraz nauczyć technik, które zmniejszają ryzyko zasłabnięć i ułatwiają radzenie sobie w sytuacjach stresujących. Tak, można nad tym pracować – zarówno od strony medycznej (wykluczenie chorób), jak i psychologicznej (regulacja emocji i nauka nowych strategii radzenia sobie). Rozmowa z psychologiem może być pierwszym krokiem do większego poczucia kontroli i bezpieczeństwa podczas wizyt medycznych. Pozdrawiam serdecznie, Edyta Nowak, psycholog

Dzień dobry, bardzo cenne jest to, że zdecydował się Pan opisać swoją sytuację i poszukać pomocy, to już ważny, pierwszy krok. Takie objawy, jak utrata przytomności czy osłabienia w sytuacjach związanych z wizytą u lekarza, warto w pierwszej kolejności skonsultować medycznie, aby wykluczyć przyczyny organiczne. Jeśli badania nie wykażą nieprawidłowości, można podejrzewać, że podłoże tych reakcji jest psychosomatyczne – czyli związane z emocjami i reakcją organizmu na stres. Dobra wiadomość jest taka, że można się tego typu trudnościom przyglądać na terapii i stopniowo uczyć się sposobów radzenia sobie z napięciem i odzyskiwania poczucia kontroli w takich momentach. Wspólnie moglibyśmy zastanawić się nad tym, co już do tej pory pomagało Panu w trudnych sytuacjach, jak Pan chciałby reagować w przyszłości i jakie małe kroki mogą Pana do tego przybliżyć. Zapraszam do kontaktu – w bezpiecznej przestrzeni możemy poszukać rozwiązań, które pozwolą Panu czuć się pewniej podczas tego typu stresujących sytuacji, które Pan opisuje. Tymczasem życzę dużo zdrowia i jeszcze raz pochwalić ogwagę, że Pan napisał a jednocześnie uspokoić, że tak, jak najbardziej da się to leczyć.

Dzień dobry :) Zapraszam Panią na bezpłatną konsultację do gabinetu on line lub stacjonarnie w celu omówienia tego problemu. Zapraszam Robert Turek Psycholog Gdańsk

Dzień dobry. Jako psycholożka powiedziałabym, że opis rzeczywiście bardzo pasuje do reakcji wazowagalnej związanej z sytuacjami medycznymi, często spotykanej przy lęku przed krwią, igłami, zabiegami albo samym wyobrażeniem procedury. Natomiast ponieważ raz doszło do rzeczywistej utraty przytomności, nie zakładałabym od razu, że przyczyna jest wyłącznie psychiczna. To, że epizody pojawiają się właśnie przy znieczuleniu, pobieraniu krwi, rozmowie o zabiegu czy badaniach medycznych, a po położeniu się objawy szybko ustępują, jest bardzo charakterystyczne dla omdlenia wazowagalnego. W takim mechanizmie układ nerwowy reaguje zbyt mocno na bodziec: najpierw może pojawić się napięcie, szybsze tętno, mrowienie, gorąco, potliwość czy nudności, a następnie dochodzi do spadku ciśnienia i czasem zwolnienia tętna. Mózg przez chwilę dostaje mniej krwi i człowiek może stracić przytomność. Przy lęku związanym z krwią, zastrzykami i zabiegami jest to trochę szczególne, ponieważ w odróżnieniu od typowej reakcji lękowej omdlenia rzeczywiście mogą występować. 1. Do kogo się zwrócić? Zaczęłabym od lekarza rodzinnego lub internisty. Nie dlatego, że Pana opis brzmi szczególnie alarmująco, ale dlatego, że każdą nawracającą utratę przytomności dobrze jest medycznie uporządkować. Lekarz może ocenić ciśnienie, tętno, wykonać podstawowe badanie, EKG i zdecydować, czy potrzebna jest dalsza diagnostyka, np. kardiologiczna. Szczególnie ważne byłoby powiedzenie dokładnie: - w jakich sytuacjach dochodziło do omdlenia, - jakie objawy pojawiają się wcześniej, - jak długo trwa utrata przytomności, - jak szybko wraca Pan do siebie, - czy zdarzają się kołatania serca, - czy występuje ból w klatce piersiowej, - czy omdlenia zdarzały się podczas wysiłku, - czy w rodzinie występowały nagłe zgony sercowe. Jeżeli ocena medyczna nie wskaże innej przyczyny, kolejnym bardzo sensownym krokiem jest psycholog lub psychoterapeuta pracujący poznawczo-behawioralnie z lękiem przed procedurami medycznymi. W Pana przypadku nie szukałabym ogólnie „psychoterapii na stres”. Szukałabym kogoś, kto zna temat blood-injection-injury phobia, omdleń wazowagalnych i pracy ekspozycyjnej. 2. Czy da się to leczyć? Tak, i często bardzo skutecznie. Jedną z najbardziej użytecznych metod jest połączenie: - psychoedukacji, - stopniowej ekspozycji na bodźce medyczne, - pracy nad lękiem, - oraz techniki nazywanej applied tension, czyli kontrolowanego napinania mięśni. Ta ostatnia metoda jest szczególnie ważna właśnie wtedy, kiedy człowiek ma skłonność do omdleń. Polega mniej więcej na tym, że kiedy pojawiają się pierwsze oznaki zasłabnięcia, napina Pan przez kilkanaście sekund duże grupy mięśni — nogi, pośladki, brzuch, ręce — następnie lekko rozluźnia i powtarza cykl. Celem jest podniesienie ciśnienia i ograniczenie spadku dopływu krwi do mózgu. Technikę najlepiej najpierw przećwiczyć z terapeutą, a nie uczyć się jej pierwszy raz w fotelu dentystycznym. Bardzo ważne: proszę uprzedzać personel Przed każdym zabiegiem wystarczy powiedzieć: „Mam skłonność do omdleń wazowagalnych przy procedurach medycznych. Jeżeli poczuję pierwsze objawy, potrzebuję się położyć.” Dla personelu medycznego nie jest to nic niezwykłego. W wielu sytuacjach można: - wykonać pobranie krwi na leżąco, - podać znieczulenie w pozycji leżącej, - nie podnosić się gwałtownie po zabiegu, - zrobić krótką przerwę, - odpowiednio wcześniej przygotować personel. Im mniej człowiek próbuje „wytrzymać za wszelką cenę”, tym łatwiej zapobiec pełnemu omdleniu. Co robić, kiedy zaczynają się objawy? Jeżeli pojawia się ciężkość, gorąco, nudności, mrowienie, osłabienie, zawężenie pola widzenia, szum w uszach albo charakterystyczne poczucie „zaraz odpłynę”, proszę nie próbować stać i walczyć z tym. Najlepiej: 1. powiedzieć komuś, że zaczyna się zasłabnięcie; 2. położyć się, najlepiej z nogami lekko uniesionymi; 3. jeśli sytuacja na to pozwala, zastosować napinanie dużych grup mięśni; 4. nie wstawać natychmiast po ustąpieniu objawów; 5. wstawać powoli, etapami. Jeżeli przed wizytą nie musi Pan być na czczo, warto też być nawodnionym i nie przychodzić po wielu godzinach bez jedzenia. A mrowienie i szybsze tętno? To może pochodzić również z drugiego mechanizmu — lęku i hiperwentylacji. Kiedy człowiek zaczyna oddychać szybciej i głębiej, spada poziom dwutlenku węgla we krwi. Mogą wtedy pojawić się: - mrowienie palców, - mrowienie wokół ust, - zawroty głowy, - poczucie nierealności, - ucisk, - kołatanie serca. Możliwe więc, że podczas części wizyt ma Pan połączenie dwóch rzeczy: najpierw silna reakcja lękowa, a następnie predyspozycja wazowagalna. Czy wzrost ma znaczenie? Prawie dwa metry wzrostu mogą mieć pewne znaczenie dla krążenia i tolerancji długiego stania, ale sam wzrost nie tłumaczy tak wyraźnego związku epizodów z procedurami medycznymi. To, że zdarzało się Panu zasłabnąć na biologii czy przy pobieraniu krwi, a później przy rozmowie o operacji, jest znacznie bardziej informacyjne niż sam wzrost. Kiedy nie zakładać, że to „tylko wazowagalne”? Pilniejszej oceny medycznej wymagają szczególnie sytuacje, gdy omdlenie: - występuje podczas wysiłku fizycznego, - pojawia się zupełnie bez ostrzeżenia, - występuje wraz z bólem w klatce piersiowej lub silnym kołataniem serca, - następuje w pozycji leżącej, - powtarza się bez związku z lękiem, bólem czy procedurami, - powoduje długą dezorientację po odzyskaniu świadomości, - wiąże się z objawami neurologicznymi, - albo w rodzinie występowały nagłe zgony sercowe w młodym wieku. Wtedy konsultacja lekarska jest szczególnie ważna. Natomiast przy opisie, który Pan przedstawił, nie wygląda to jak problem, z którym trzeba po prostu nauczyć się żyć przez kolejne trzydzieści lat. Jeżeli medycznie potwierdzi się mechanizm wazowagalny związany z bodźcami medycznymi, można bardzo konkretnie nad nim pracować. W ZESPOLE EMITBERG w takim przypadku zaczęłybyśmy od dokładnego rozpisania: jakie sytuacje wyzwalają reakcję, jakie są pierwsze sygnały organizmu, czego dokładnie Pan się wtedy obawia i w którym momencie zaczyna się fizjologiczne zasłabnięcie. Następnie można wdrożyć trening kontroli reakcji fizjologicznej i stopniową ekspozycję. Możliwe są konsultacje stacjonarne i online. Najkrócej: najpierw internista/lekarz rodzinny, żeby potwierdzić, że rzeczywiście mamy do czynienia z omdleniami wazowagalnymi i wykluczyć inne przyczyny. Jeżeli tak, psychoterapia CBT z ekspozycją i techniką applied tension jest bardzo sensownym kierunkiem — i tak, ten problem zdecydowanie można leczyć.