Zawał Serca

sugerowany specjalista: kardiolog

łac. infarctus myocardii
Zawał Serca
Schemat przedstawiający zawał mięśnia sercowego (2) koniuszka ściany serca po okluzji (zamknięciu) (1) gałęzi lewej tętnicy wieńcowej (LCA, prawa tętn (licencja, autorzy)
Nagły stan polegający na pojawianiu się martwicyfragmentu mięśnia sercowego wywołanejniedokrwieniem. Jeśli w ciągu kilkunastu minut nie zostanie przywrócone prawidłowe krążenie, zmiany stają się nieodwracalne. Zdecydowana większość zawałów powstaje w mięśniu komory lewej i w przegrodzie międzykomorowej serca, bardzo rzadko występują zawały komory prawej lub przedsionków. Zawał serca jest jedną z postaci choroby niedokrwiennej mięśnia sercowego, pozostałe tonagła śmierć sercowa,dławica sercowa,przewlekła choroby niedokrwienna sercaoraz kardiomiopatia niedokrwienna.

Symptomy

Podział

Wyróżnia się:
  • zawał pełnościenny (łac.infarctus myocardii totimuralis)
  • zawał podwsierdziowy (łac.infarctus myocardii subendocardialis)
Obecnie zawał włączony został do klasyfikacji ostrych zespołów wieńcowych:
  • niestabilna choroba wieńcowa (ang. UA - Unstable Angina)
  • zawał mięśnia sercowego
    • bez uniesienia odcinka STelektrokardiogramu (ang. NSTEMI - Non ST-elevation Myocardial Infarction)
    • z uniesieniem odcinka ST elektrokardiogramu (ang.STEMI - ST-Elevation Myocardial Infarction)
  • nagły zgon sercowy.

Przebieg

Zawal pełnościenny niepowikłany w typowych przypadkach przebiega następująco:
  • zawał wczesny (łac.infarctus myocardii recens)
  • zawał w stanie rozmiękania (łac.infarctus myocardii in statu emollitionis)
  • zawał w okresie organizacji (łac.infarctus myocardii in statu organisationis)
  • kształtowanie się blizny pozawałowej (łac.cicatrix post infarctum myocardii)

Przyczyny

Do zawału mięśnia sercowego dochodzi na skutek:
  • zmian miażdżycowych tętnic wieńcowych (najczęściej)
    • pęknięcie blaszki miażdżycowej
    • krwotok do blaszki miażdżycowej
    • zakrzep na powierzchni blaszki miażdżycowej
  • zatoru tętnicy wieńcowej
  • zmian zapalnych tętnic wieńcowych (np. w przebiegukiły,choroby Kawasaki)
  • urazu (np. w wyniku wypadku)
  • neuropochodnych zaburzeń w regulacji przepływukrwiprzez układ naczyń wieńcowych
    wstrząsu (np. septyczny)
  • dużyprzerostmięśnia sercowego

Czynniki ryzyka

Wśród czynników sprzyjających wystąpieniu zawału mięśnia sercowego wymienia się:
  • wiek – ryzyko wzrasta znacząco po 40 r. ż., określono również, że wiek krytyczny u mężczyzn to 32-50 r. ż., a u kobiet 45-70.
  • płećmęska
  • nadciśnienie tętnicze
  • otyłość (zwłaszcza brzuszna)
  • złe nawyki związane z trybem życia
    • palenie tytoniu
    • brak aktywności fizycznej
    • niewłaściwa dieta
  • zaburzenie cholesterolu
    • wysoki poziomcholesterolu
    • zaburzona proporcja pomiędzy cholesterolem LDL i HDL
  • choroby
    • cukrzyca
    • marskość wątroby
    • Choroba Fabry'ego
  • wysoki poziom:
    • trójglicerydów
    • białka ostrej fazy (białko C-reaktywne, CRP)
    • homocysteiny
  • obecność patologicznej apolipoproteiny
  • niedobory witamin grupy B (zwłaszcza kwasu foliowego)
  • wysoki poziomkwasu moczowego
  • osobowość typu A (np. wysoki poziom stresu)
  • predyspozycje rodzinne i genetyczne (zawał w rodzinie w wywiadzie)
  • inne przyczyny przerostu lewej komory serca (np. kardiomiopatia, przerost po stosowaniu leków sterydowych)

Powikłania

Powikłania dzieli się na:
  • wczesne
  • zgon (najczęściej w wyniku nagłego zatrzymania krążenia w mechanizmie migotania komór)
  • wstrząs kardiogenny
  • poszerzenie się ogniska zawałowego
  • zaburzenia rytmu sercai przewodnictwa
  • ostraniewydolność sercazobrzękiem płuc
  • ostradyskinezamięśnia sercowego (ostrytętniak serca)
  • pęknięcie ściany serca (tamponada serca) lub przegrody międzykomorowej
  • pęknięcie mięśnia brodawkowatego i ostraniewydolność zastawki mitralnej
  • późne
  • zakrzepicaprzyścienna w komorze nad obszarem zawału i inne powikłania zatorowo-zakrzepowe
  • pozawałowe zapalenie nasierdzia
  • przewlekłytętniak serca
  • przewlekła niewydolność krążenia
  • zespół ramię-ręka
  • zespół pozawałowy Dresslera

Diagnoza

Według WHO zawał mięśnia sercowego rozpoznaje się na podstawie badań krwi, w których widoczne są przekroczenia norm stężeń biochemicznych markerów uszkodzenia mięśnia sercowego. W Polsce określane są: jedna z frakcji troponin swoistych dla mięśnia sercowego, CKMB, morfologia z podstawowymi parametrami układu krzepnięcia, AspAT oraz OB. Wykonuje się także dwukrotnie, w krótkim odstępie czasu EKG.

Leczenie

Bardzo istotna jest pierwsza pomoc przedlekarska, która niejednokrotnie może uratować choremu życie.
Sprowadza się ona do:
  • ułożenia chorego w pozycji półsiedzącej (jeśli jest przytomny) lub bocznej ustalonej (jeśli jest nieprzytomny)
  • wezwania pogotowia ratunkowego
  • kontrolitętnaioddechu, jeśli ustanie praca serca i oddech należy rozpocząć resuscytację krążeniowo-oddechową
  • jeśli to możliwe należy podać choremu 300–500mgaspirynydoustnie i 0,4-0,8mg nitrogliceryny podjęzykowo (nitrogliceryny nie podawać przy objawach wstrząsu – bladość skóry, zlanie zimnym potem)
Nie wolno pacjentom podawać preparatów zawierającychdiklofenak, odradza się również podawanieglikozydów nasercowychoraz jakichkolwiek innych leków także nasercowych lub nadciśnieniowych.
Pomoc lekarska rozpoczyna się już w karetce pogotowia, lekarz wykonuje podstawowe pomiary (tętno, ciśnienie krwi, EKG), od tej pory pacjent jest stale monitorowany. Podawany jest tlen oraz leki zmniejszające ból (zapobieganie wstrząsom). Stosuje się tzw. kryteria MONA (Morfina, O-tlen, Nitrogliceryna oraz Aspiryna).
W momencie, gdy chory trafia do szpitala, rozpoczyna się seria działań zależnych od charakteru i zaawansowania zawału. Konieczne jest udrożnienie tętnicy wieńcowej, w tym celu wykonuje się angioplastykę wieńcową lub pomostowanie aortalno wieńcowe lub podaje leki fibrolityczne. Wciąż podaje się leki zmniejszające ból. Podaje się mieszankę KIG (potas, insulina, glukoza), co pomaga w regeneracji niedokrwionych komórek. Istotne jest również podjęcie właściwej rehabilitacji.

Lekarze dla wybranej choroby

  • dziś 14.2
  • jutro 15.2
  • wt. 16.2
  • śr. 17.2
  • czw. 18.2
  • pt. 19.2
  • sob. 20.2
  • niedz. 21.2
  • pon. 22.2
  • wt. 23.2
  • śr. 24.2
  • czw. 25.2
  • pt. 26.2
  • sob. 27.2
  • niedz. 28.2
  • pon. 29.2
  • wt. 1.3
  • śr. 2.3
  • czw. 3.3
  • pt. 4.3
  • sob. 5.3
  • niedz. 6.3
  • pon. 7.3
  • wt. 8.3
  • śr. 9.3
  • czw. 10.3
  • pt. 11.3
  • sob. 12.3
  • niedz. 13.3
  • Bożena Norwa-Otto

    kardiolog, internista

    • Świętokrzyska 18, Warszawa

      MEDSERVICE Poradnia Kardiologiczna dla Dorosłych i Dzieci

    Jestem zachwycony Panią dr Bożeną Norwa-Otto. Pierwszy raz spotkałem tak wspaniałą lekarkę i cudowną osobę! Bardzo dziękuję!!!! Juliusz Gołębiowski

    najbliższy termin poniedziałek, 29.2

  • Maja Pawelec

    kardiolog, internista

    • Josepha Conrada 79, Kraków

      Centrum Medyczne SKOPIA

          • 16:45
          • 17:00
          • 17:20
          • 17:40
          • 17:50
          • 18:00
        • Tomasz Urbanowicz

          kardiolog, chirurg

          • Chwaliszewo 72 a /1 (Inwestycja Nowe Chwaliszewo, wejście od strony parku w Starym Korycie Warty), Poznań

            POZNANSKA KLINIKA SERCA przy Parku w Starym Korycie Warty

          Zapisałam do Pana doktora moją mamę i to było najlepsze co mogłam zrobić, a że kierowałam się opiniami innych, sama postanowiłam dodać swoją, może kto...
            • 20:30
            • 21:00
            • 21:30
            • 16:30
            • 17:00
            • 17:30
            • 18:00
            • 18:30
            • 19:00
            • 19:30
            • 20:00
            • 20:30
            • 21:00
            • 21:30
            • więcej
            • 14:30
            • 15:00
            • 15:30
            • 16:00
            • 16:30
            • 17:00
            • 17:30
            • 18:00
            • 18:30
            • 19:00
            • 19:30
            • 20:00
            • 20:30
            • 21:00
            • 21:30
            • więcej
          • Lucyna Biela-Chadzińska

            kardiolog, internista

            • Sucha 7a, Sosnowiec

              Poliklinika Doktora Bessera

                  • 16:00
                  • 16:15
                  • 16:30
                  • 16:45
                  • 17:00
                  • 17:15
                • Michał Banaś

                  kardiolog, internista

                  • Młyńska 23, Katowice

                    Centrum Medyczne Falck w Katowicach

                  Jestem bardzo zadowolona z wizyty u Pana Doktora. Dokładne badanie, dokładna analiza ekg, bardzo życzliwe i kulturalne podejście do mnie jako do pacje...

                  najbliższy termin czwartek, 3.3

                • Maciej Haberka

                  kardiolog, internista

                  • Ignacego Krasickiego 14, Będzin

                    INTER-MED

                        • 16:00
                      • Andrzej Karski

                        internista, kardiolog

                        • Hempla 5, Lublin

                          Centrum Medyczne Sanitas

                        najbliższy termin poniedziałek, 29.2

                      • Magdalena Rau

                        internista, kardiolog

                        • Łódź ul. Rydzowa 22, Łódź

                          Dream - med

                        Jestem bardzo zadowolona po wizytach u pani doktor. Kompetentna , cierpliwa i bardzo miła. Polecam innym pacjentom.
                            • 16:00
                            • 16:30
                            • 17:00
                            • 17:30
                          • Paweł Stachowiak

                            kardiolog

                            • Welecka 38, Mierzyn, Szczecin

                              Luxmedica Zachodniopomorskie Centrum Rehabilitacji

                            najbliższy termin czwartek

                          • Małgorzata Dzięcioł

                            kardiolog

                            • Jana Kilińskiego 185, Łódź

                              MultiClinic Centrum Medyczne

                            Bardzo sympatyczna Pani Doktor. W moim przypadku Pani Dr. wykonywała ECHO Serca. badanie było przeprowadzone rzetelnie i dokładnie w miłej atmosferze....
                                • 16:00
                                • 16:30
                                • 17:00
                                • 17:30