Wymioty

sugerowany specjalista: lekarz rodzinny

łac. vomitus, emesis
Wymioty
XIV-wieczna ilustracja wymiotowania z Tacuinum Sanitatis (licencja, autorzy)
Gwałtowny wyrzut treści żołądka (lub żołądka i jelit) przez przełyk i jamę ustną na zewnątrz. Wywołują je silne skurcze mięśni brzucha, przepony oraz klatki piersiowej. Często poprzedzają je nudności. Mechanizm reakcji wymiotnej rozpoczyna się od pobudzenia ośrodków wymiotnych, główny z nich znajduje się w rdzeniu przedłużonym, pozostałe w uchu, jamie brzusznej oraz mózgu (np. ośrodek chemowrażliwy reagujący na substancje i związki chemiczne). Silne wymioty mogą prowadzić do odwodnienia organizmu, uszkodzenia błon śluzowych lub ścian przewodu pokarmowego oraz do niedożywienia i wyniszczenia (wymioty powtarzające się).

Symptomy

Przyczyny

Mogą pojawiać się jako reakcja obronna organizmu wywołana zatruciem pokarmowym lub nadmiernym rozdęciem przewodu pokarmowego. Mogą też być objawem wielu chorób.
Wśród przyczyn wymienia się:
  • zapalenie błony śluzowej żołądka i dwunastnicy (ostre, rzadziej przewlekłe)
  • leki
    • leki przeciwnowotworowe stosowane w chemioterapii (np.cisplatyna,dakarbazyna,cyklofosfamid)
    • niesteroidowe leki przeciwzapalne (NLPZ)
    • leki stosowane w chorobach układu krążenia (m.in.digoksyna)
    • antybiotyki (np.erytromycyna)
    • leki stosowane w chorobach układu pokarmowego (np.sulfasalazyna)
    • opioidy
    • diuretyki
  • toksyny
  • choroby układu pokarmowego
    • niedrożność jelit
    • zatrucia pokarmowe (w tym alkoholowe)
    • ostre zapalenie trzustki
    • ostre zapalenie pęcherzyka żółciowego
    • ostre zapalenie wyrostka robaczkowego
    • przejedzenie
  • choroby OUN (wzrost ciśnienia śródczaszkowego)
    • uraz czaszki/wstrząśnienie mózgu
    • zakażenia OUN
    • krwawienie śródmózgowe
    • krwawienie podpajęczynówkowe
    • guz OUN
    • migrena
  • zaburzenia metaboliczne
    • kwasica ketonowa
    • niewydolność nerek
  • inne choroby
    • posocznica
    • choroba lokomocyjna
    • ostre zapalenieucha środkowego
    • ciąża
  • zaburzenia psychogenne
    • bulimia

Leczenie

Jest objawowe, podaje się takie leki przeciwwymiotne, jak:
  • leki antyhistaminowe (cyklizyna, difenhydramina, dimenhydrynat, meklizyna, prometazyna, hydroksyzyna)
  • antagoniści receptora 5-HT3 (ondansetron, granisetron)
  • inne (metoklopra, midaprepitant, perfenazyna, prochlorperazyna, skopolamina - plastry z systemem transdermalnym)