Zdjęcie nietypowej profilaktyki stopy cukrzycowej.

Profilaktyka zespołu stopy cukrzycowej

Napisano przez w Wskazówki i porady09 września 2015 Brak komentarzy.

Właściwe postępowanie u pacjentów z wieloletnią, szczególne niewyrównaną cukrzycą może uchronić ich przed rozwojem owrzodzeń stóp, tzw. „Stopy Cukrzycowej”. 

Zalecenia pielęgnacyjne wskazane w profilaktyce ZSC

 

Zasady profilaktyki zespołu stopy cukrzycowej – zalecenia
  1. Właściwe obuwie jest jednym z najważniejszych elementów profilaktyki. Źle dobrane buty są najczęstszą przyczyną powstania owrzodzenia na stopie, mogącą prowadzić do amputacji.
  • obuwie powinno być dobierane starannie: miękka naturalna skóra, z szerokim przodem, najlepiej wiązane (nie za mocno) lub na rzepy, obcasy płaskie, podeszwa twarda.
  • Długość: wnętrze obuwia o 1/2-1-2 numer większa od długości stopy
  • Szerokość: równa szerokości stopy w miejscu stawów śródstopno-paliczkowych
  • Wysokość buta powinna zapewnić przestrzeń dla palców
  • Nowe buty należy nosić najpierw w domu przez krótki czas, okresy (15 – 20 minut), tak by dopasowały się do kształtu stopy. Zalecane jest kupowanie obuwia rekomendowanego pacjentom z cukrzycą.
  • Jeśli stopy są zdeformowane – buty powinno się zrobić na zamówienie, dostosowane do istniejących zniekształceń.
  • Stosowanie indywidualnie dobranych , wymienianych co 2 – 3 miesiące wkładek profilaktycznych do butów
  • Dopasowanie obuwia należy oceniać w pozycji stojącej, najlepiej pod koniec dnia. Można odrysować kształt stopy na kartonie i wyciętą formę włożyć do buta oceniając ewentualne zagięcia
  • Nigdy nie należy zakłądać obuwia, które kiedykolwiek wcześniej spowodowało powstanie nawet niewielkiego zaczerwienienia , odciśnięcia lub odcisku
  • Przed założeniem powinno się sprawdzić wnętrze buta dłonią, czy nie ma w środku ciał obcych, czy nie wystaje szew, czy nie zagięła się wkładka (uwaga na polineuropatię w obrębie dłoni)
  • Po przyjściu do domu należy zmienić obuwie na miękkie kapcie z zakrytym przodem, chroniącym palce przed urazem,
  • Latem na działkach, w ogrodach należy chodzić w pełnych, ale przewiewnych butach chroniących zarówno piętę, jak i palce

2. Samokontrola i dobre wyrównanie cukrzycy i innych chorób towarzyszących (m.in. hiperlipidemia,nadciśnienie tętnicze, hiperurykemia itp.)

3. Zaprzestanie palenia papierosów i picia alkoholu

4. Codzienna aktywność fizyczna, spacer co najmniej pół godziny, kilkukrotnie w ciągu dnia ćwiczenia stóp (z użyciem niewielkiej siły) (zgnanie, prostowanie palców stóp; zginanie, prostowanie i kółeczka wykonywane całą stopą). Ćwiczenia poprawiają krążenie i wzmacniają mięśnie nóg.

5.Stosowanie wkładek odciążających dobranych przez wykwalifikowany personel

6.Codzienne oglądanie stóp

 

  • Lokalizacja: grzbiet, spód stóp i przestrzenie międzypalcowe
  • Szukanie pęknięć, otarć naskórka, skaleczeń, zamian zabarwienia, modzeli, stwardnień i owrzodzeń. W przypadku stwierdzenia zmian należy skontaktować się z lekarzem. W oglądaniu części podeszwowych pomocne może być lusterko lub obecność drugiej osoby

7. Mycie stóp codziennie maksymalnie 5 minut w letniej, najlepiej bieżącej wodzie o kontrolowanej termometrem temperaturze równej 37. stopniom ℃

  • Można używać szarego mydła, można używać gąbki z szorstką jedną stroną – masuje i ściera zgrubiały naskórek, masować od stóp do kolan, delikatnie osuszać
  • Nie należy moczyć nóg, gdyż wywołuje to macerację naskórka

8. Regularne usuwanie modzeli i zrogowaciałego naskórka

Używać drobnoziarnistego pumeksu lub tarki do ścierania zgrubiałego naskórka (nie powinna być metalowa)

  • Czynności wykonywać samodzielnie lub najlepiej przy pomocy wykwalifikowanej kosmetyczki lub pielęgniarki pediatrycznej

9. Dbanie o paznokcie stóp

  • obcinać lub spiłowywać paznokcie prosto z góry na dół (piłowanie w obie strony może uszkadzać płytkę, ‚zadzierać’ ją), niezbyt krótko by paznokieć chronił opuszkę palca, nie zaokrąglać brzegów, zabezpieczy to przed wrastaniem paznokcia
  • jeśli są kłopoty ze wzrokiem zabiegi te powinna wykonywać przeszkolona osoba

10. Natłuszczanie suchych stóp

  • nigdy przestrzeni międzypalcowych (tam musi być sucho), jeśli jest wilgotno można użyć talku

11. Używanie skarpetek, pończoch lub rajstop

  • najlepiej bawełnianych, bezszwowych, polecane skarpety pięciopalczaste, codzienna zmiana
  • nie wolno stosować elastycznych skarpet lub pończoch samonośnych

 

Bezwzględnie zakazane działania u pacjentów z cukrzycą
  • chodzenie boso lub w klapkach w domu i poza nim
  • zakładanie obuwia bezpośrednio na gołe stopy
  • ogrzewanie stóp termoforem, grzejnikiem, poduszką elektryczną
  • zakaz używania ostrych narzędzi (nożyczki, skalpele, żyletki) do usuwania „skórek”, paznokci, modzeli
  • używanie płynów i plastrów na odciski
  • zaokrąglanie brzegów paznokci
  • używanie do pielęgnacji ran kwasu bornego i wody utlenionej
  • moczenie nóg

Istotne jest również zwrócenie uwagi na objawy alarmowe, które powinny skłonić chorego do jak najszybszego kontaktu z lekarzem.

Objawy alarmowe

 

  • Pojawienie się gorączki i objawów grypopodobnych
  • niewytłumaczalne pogorszenie wyrównania glikemii
  • zmiana kształtu stopy lub obrzęk nawet po niewielkim urazie
  • wzmożone ucieplenie fragmentu lub całej stopy
  • obecne chełbotanie/balotowanie tkanki podskórnej
  • pulsowanie lub ból w obrębie stopy
  • wyczuwalny, zmieniony zapach stopy
  • pojawienie się rany lub ropnego wycieku
  • zmiana koloru owrzodzenia lub całej stopy (zaczerwienienie, zasinienie)

 

 

 

O autorze