Rumień Wysiękowy Wielopostaciowy
sugerowany specjalista: dermatolog
łac. erythema multiforme, EM
Zmiany skórne pojawiające się na skutek infekcji, nadwrażliwości na związki chemiczne oraz leki. Początek choroby jest nagły.
Symptomy
Podział
Wyróżnia się trzy postacie:
- erythema multiforme minor – zaczerwienienia połączone z obrzękami, najczęściej w kształcie pierścieni, mogą im towarzyszyć pęcherze, po pęknięciu tworzące nadżerki. Pojawiają się zazwyczaj na kończynach, rzadziej innych obszarach skóry lub błonach śluzowych.
- Zespół Stevensa-Johnsona (erythema multiforme major) – objawia się pęcherzami na błonach sluzowych (jama ustna, narządy płciowe). Po pęknięciu pęcherze przekształcają się w rany z nadżerkami, co utrudnia funkcjonowanie.
- Zespół Lyella (toksyczna nekroliza naskórka, TEN, TENS) – najcięższa postać, polegająca na zajęciu przez zmiany ponad 90% skóry (erytrodemia) i błon śluzowych. Pojawiające się pęcherze po pęknięciu powodują nadżerki i spełzanie naskórka. Śmiertelność określa się na 30-35%.
Przyczyny
Nie zostały do końca wyjaśnione. Zmianom zwykle towarzyszy osłabienie odporności organizmu.
Wskazuje się, iż rumień postaciowy może pojawiać się na skutek wystąpienia:
- zakażeń wirusowych (głównie wirus opryszczki)
- zakażeń bakteryjnych (głównie paciorkowcami)
- nadwrażliwości na niektóre leki (np. sulfonamidy, antybiotyki ß-laktamowe, furosemid, barbiturany, sole złota, propranolol, tetracyklina, aspiryna)
- mycoplazmy
- histoplazmozy
Diagnoza
Odbywa się na podstawie wywiadu oraz badania fizykalnego. Ważne jest również podjęcie próby ustalenia przyczyn wystąpienia rumienia, chociaż w około 50% przypadków okazuje się to niemożliwe. Rozpoznanie w postaci zwykłej (erytema multiforme minor) polega na rozróżnieniu zmian rumieniowych od zmian występujących przy pokrzywce festonowatej i pemfigoidzie.
Leczenie
Polega na leczeniu choroby podstawowej, odstawieniu leków wywołujących nadwrażliwość, wyeliminowaniu innych czynników powodujących reakcję. Podaje się antybiotyki oraz leki odczulające. Zmiany leczy się miejscowo za pomocą maści. W przypadku zespołu Stevensa-Johnsonalub zespołu Lyella konieczny jest intensywny nadzór w centrum leczenia oparzeń, uzupełnianie elektrolitów, nawadnianie, plazmafereza, podaje się duże dawki immunoglobulin i cyklosporyny. Opinie na temat stosowania glikokortykosteroidów są podzielone.